Analiza Transakcyjna a nasze kompetencje interpersonalne
Według modelu jaki przedstawia Analiza Transakcyjna codziennie zawieramy dziesiątki transakcji psychologicznych. Wynikają one z naszych codziennych kontaktów. Ich charakter wpływa na jakość naszych relacji z otoczeniem, nasze związki społeczne, stosunki zawodowe, czy relacje osobiste; określa nasz stosunek do samych siebie oraz do innych, kształtuje naszą ocenę sytuacji i nasz sposób widzenia świata. Rodzaj transakcji psychologicznych, jakie zawieramy ze światem utrwala nasze przekonania i życiowe postawy.
Zakres oddziaływania jest więc tak szeroki – że przy okazji Analizy Transakcyjnej można mówić o ważnej kwestii rozwoju naszej inteligencji emocjonalnej.
Analiza Transakcyjna (AT) to model rozumienia osobowości, relacji międzyludzkich oraz komunikacji.
Analiza Transakcji psychologicznych
Rodzaje transakcji psychologicznych, jakie zawieramy są wypadkową oceny zaistniałej sytuacji, w której uczestniczymy, naszego stanu „ja” (sposobu myślenia i odczuwania) oraz reakcji drugiej osoby na otrzymany komunikat. Charakter komunikatu, jaki wysyłamy (tzw. bodziec transakcyjny) pobudza stan „ja” drugiej osoby, dlatego też możemy spodziewać się określonej odpowiedzi, (czyli tzw. reakcji transakcyjnej).
Bodziec + reakcja = transakcja. Według tak skonstruowanego modelu (AT) można odnaleźć szereg zależności w ludzkich zachowaniach dotyczących naszej sprawności interpersonalnej – wynikającej z naszej osobowości i umiejętności porozumiewania się z innymi.
Jak wiadomo wszyscy potrzebujemy kompetencji interpersonalnych, umiejętności budowania konstruktywnego dialogu, sztuki rozmawiania, łagodzenia sporów, co więcej sztuki pozytywnego oddziaływania na innych. To ważne kompetencje społeczne konieczne w wielu zawodach. Nasz sposób rozmawiania szczególnie w sytuacjach emocjonalnie trudnych wpływa na charakter stosunków z innymi ludźmi, wpływa na nasze decyzje oraz na ich życiowe konsekwencje.
Rozumienie zależności pomiędzy „bodźcem” a „reakcją” w ujęciu Analizy Transakcyjnej daje nam niebywałą kompetencję w zakresie sztuki porozumiewania się i budowania relacji innymi. szczególnie, gdy w procesie rozwoju osobowościowego pomiędzy bodźcem a reakcją uruchomimy mechanizm kierowania własnym zachowaniem – sztuką bycia inteligentnym społecznie i emocjonalnie.
Stany „ja”
Stany „ja” to wyuczone lub nabyte wzorce zachowań, którym towarzyszy nasz wewnętrzny stan myślenia i przeżywania danej sytuacji. Nie bez znaczenia dla naszej inteligencji emocjonalnej są rozgrywające się w nas procesy wewnętrzne (tzw. intrapsychiczne). Wszystko to, co rozgrywa się w naszym wnętrzu, znajduje wyraz w naszych zewnętrznych zachowaniach i naszym odnoszeniu się do świata. Nasz stosunek do rzeczywistości mógł zostać w nas silnie ukształtowany przez negatywne wzorce. Można to zaobserwować, wówczas gdy odczuwamy spadek poczucia własnej wartości, mamy w sobie nadmierną dozę samokrytyki, wątpimy we własne możliwości, przeżywamy frustrację z naszych niepowodzeń, reagujemy złością lub nadmiernym lękiem lub kiedy nasze kontakty z innymi kończą się kłótnią lub pogorszeniem relacji.
Stany „ja” stanowią spójny zestaw myśli uczuć, modelują zakres powielanych latami reakcji emocjonalnych i zachowań, jakie towarzyszą nam w codziennych sytuacjach życiowych. Gdy nie korzystamy z pełnego potencjału wszystkich „stanów ja” lub gdy poszczególne zachowania biorą górę nad innymi – rodząc negatywne konsekwencje możemy mówić o potrzebie rozwoju inteligencji emocjonalnej.
Inteligencja emocjonalna w praktyce
Jeśli prawdą jest, że charakter jest przeznaczeniem człowieka, to stany „ja” silnie determinują nasze życie z uwagi na nasze podejście do wielu życiowych kwestii. Z udziałem „stanów ja” realizujemy określony scenariusz (tzw. skrypt życiowy), który staje się naszym sposobem działania w świecie. Realizacja tzw. tematów skryptowych – silnie determinuje ludzkie losy; gdy nie zawsze mając świadomość własnych tzw. skryptów – układają one ludziom życie w określony scenariusz.
Dla budowania świadomego, spełnionego i szczęśliwego życia, lub dla uporania się z przeszłością, wyzwolenia się z życiowych schematów, uwolnienia od utrwalonych nawyków – zabierających nam poczucie szczęścia warto przyjrzeć się sobie z perspektywy Analizy Transakcyjnej, swoim relacjom, używanym „stanom – ja” lub „tematom skryptowym” i dokonać na tej kanwie przemodelowania niektórych zachowań na rzecz pozytywnych zmian w życiu – zmian inteligentnych emocjonalnie!
Z tego powodu w kontekście rozwoju kompetencji w obszarze Analizy Transakcyjnej mówi się o kompetencji wygrywającej życie.
Poprzez stosunek do samego siebie, udane związki, wypracowaną życiową postawę, poprzez zachowania i wewnętrzne przeświadczenia możesz wytworzyć „wygrywającą relację ze światem”.
W naszej ocenie to jedno z najważniejszych szkoleń dotyczących rozwoju osobistego.
Analiza transakcyjna w praktyce zarządzania:
Inteligencja Emocjonalna, której rozwój można oprzeć także w istotnej części na Analizie Transakcyjnej – to ważny aspekt budowania kultury zarządzania przez menedżerów. Dobrze poprowadzony warsztat – ukazuje szereg istotnych aspektów podnoszących kompetencje menedżerów na wyższy poziom; gdy połączyć to ze stylami przywództwa – w koncepcji zarządzania sytuacyjnego K. Blancharda uzyskujemy solidny pakiet kompetencyjny – dotyczący psychologii zarządzania.
zapraszamy do spojrzenia na: ofertę szkolenia z Analizy Transakcyjnej
